Y tế Việt - Nhật: Từ hợp tác chẩn đoán đến đồng hành bệnh nhân ung thư

Ngày 9.10, tại Hội thảo Thành tựu y học Việt: Ứng dụng khoa học công nghệ vào điều trị các ca bệnh khó do Báo Thanh Niên tổ chức, bác sĩ Bùi Lê Nhật Tiên, Trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp Bernard Healthcare, chia sẻ mô hình kết nối y tế Việt Nam - Nhật Bản nhằm nâng cao khả năng phát hiện tổn thương, hạn chế bỏ sót bất thường và hỗ trợ điều trị bệnh nhân ung thư.

Bác sĩ Tiên cũng nhấn mạnh ý nghĩa của việc chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu, chính xác tại Việt Nam trước khi thực hiện đọc chéo Việt - Nhật.

Bệnh nhân Việt được hỗ trợ từ nền y tế tiên tiến

Theo bác sĩ Tiên, Bernard Healthcare phối hợp với các cơ sở y tế Nhật Bản như Bệnh viện Đại học Yamanashi, Bệnh viện Trung ương Kyoto Min-iren, Bệnh viện Trung tâm Quốc gia về y tế và sức khỏe toàn cầu (NCGM), Bệnh viện Nghiên cứu ung thư Ariake, Hệ thống Bệnh viện thuộc tập đoàn NTT để tham vấn chẩn đoán hình ảnh, hội chẩn và hỗ trợ điều trị.

Ba nhóm người bệnh được hỗ trợ gồm: người có nhu cầu điều trị tại Nhật Bản, người cần ý kiến thứ hai về chẩn đoán hoặc phương án điều trị và người muốn khám sức khỏe chuyên sâu tại Nhật Bản.

Theo bác sĩ Tiên, quy trình bắt đầu bằng việc tiếp nhận hồ sơ, dịch tài liệu sang tiếng Anh và chuyển đến chuyên gia phù hợp. Nếu thiếu xét nghiệm hoặc hình ảnh CT-Scanner, MRI, người bệnh có thể bổ sung tại Việt Nam rồi chuyển dữ liệu sang Nhật Bản, giảm nhu cầu đi lại. Tùy kết quả tham vấn, người bệnh có thể tiếp tục điều trị trong nước hoặc cân nhắc sang Nhật Bản.

Tăng cơ hội phát hiện sớm ung thư

Bác sĩ Tiên dẫn chứng, một bệnh nhân nam Việt kiều Mỹ về Việt Nam khám sức khỏe định kỳ, được ghi nhận viêm gan B mạn tính, xơ gan và nhiều nốt bất thường trong gan. Một số tổn thương nằm sâu trong nhu mô gan, kích thước dưới 9 mm, cần đánh giá nguy cơ ác tính.

Sau khi chụp CT-Scanner, MRI và tham vấn chuyên gia Nhật Bản, nhóm điều trị thống nhất theo dõi lại sau 3 tháng thay vì sinh thiết ngay. Theo thông tin tại hội thảo, sau khoảng 6 tháng, bệnh nhân vẫn ổn định, chưa ghi nhận diễn tiến ác tính rõ ràng. Trường hợp cho thấy ý kiến chuyên gia giúp bác sĩ có thêm cơ sở cân nhắc giữa theo dõi và can thiệp.

Trường hợp thứ hai, bệnh nhân nam 56 tuổi, có tiền sử tăng huyết áp, đi khám sức khỏe định kỳ. Qua đọc CT-Scanner tại Việt Nam, một tổn thương cạnh tuyến thượng thận chưa được đánh giá đầy đủ. Khi chuyển hình ảnh sang Nhật Bản đọc chéo, các bác sĩ phát hiện khối tổn thương khoảng 2 cm, nghi u có nguồn gốc thần kinh hoặc u tủy thượng thận.

Theo bác sĩ Tiên, trường hợp này cho thấy đọc chéo có thể giúp phát hiện những bất thường chưa được chú ý trong lần đọc đầu tiên, từ đó thúc đẩy trao đổi chuyên môn để làm rõ bản chất tổn thương và hướng xử trí.

Trường hợp thứ ba, một bệnh nhân nữ từng phẫu thuật, đặt stent đường mật và hóa trị ung thư tụy. Khoảng 6 tháng sau điều trị, hình ảnh kiểm tra ghi nhận nốt phổi khoảng 3 mm và một hạch gần động mạch chủ bụng. Bệnh nhân lo lắng về nguy cơ tái phát và đã đến nhiều cơ sở y tế để chụp CT-Scanner, tìm thêm ý kiến.

Thông qua mô hình kết nối của Bernard Healthcare, hình ảnh được chuyển sang Nhật Bản để chuyên gia chẩn đoán hình ảnh lồng ngực, ổ bụng đánh giá. Nhóm đồng thời phối hợp với đơn vị điều trị ung thư tụy tại Bệnh viện Đại học Kyoto để tham vấn kế hoạch theo dõi. Trường hợp cho thấy cần đánh giá hình ảnh trong mối liên hệ với bệnh sử, quá trình điều trị và diễn tiến lâm sàng.

Trường hợp thứ tư, một bệnh nhân ung thư amidan mong muốn sang Nhật Bản xin ý kiến thứ hai trước khi quyết định điều trị. Sau khi tiếp nhận hồ sơ, nhóm bác sĩ của Bernard Healthcare thực hiện khảo sát hình ảnh CT-Scanner, MRI và chuyển dữ liệu để chuyên gia Nhật Bản đánh giá, hội chẩn. Bệnh nhân sau đó được bác sĩ tại Bệnh viện Đại học Yamanashi tiếp nhận điều trị.

Theo bác sĩ Tiên, sau khoảng 6 tháng xạ trị và hóa trị, kết quả khả quan. Khi trở về Việt Nam, bệnh nhân tiếp tục được theo dõi định kỳ, dự kiến mỗi 3 - 6 tháng tùy tình trạng và chỉ định chuyên môn.

"Điểm đáng chú ý là quá trình phối hợp được mở rộng từ đọc hình ảnh sang tham vấn lâm sàng, chuyển gửi điều trị và theo dõi sau điều trị. Hồ sơ được cập nhật giữa các bên, giúp bác sĩ Việt Nam tiếp tục quản lý người bệnh khi trở về nước", bác sĩ Tiên nhấn mạnh.

Từ tháng 7.2023 đến nay, Bernard Healthcare đã thực hiện khoảng 1.600 lượt tham vấn ý kiến thứ hai với Bệnh viện Đại học Yamanashi (Nhật Bản), tập trung vào đọc chéo hình ảnh MRI, CT-Scanner trong các chương trình tầm soát sức khỏe.

Mô hình đọc chéo nhiều lớp có khả năng giảm nguy cơ bỏ sót từ 10 - 20 lần, có ý nghĩa đối với người tham gia tầm soát sức khỏe, bởi phần lớn chưa có triệu chứng rõ ràng. Những tổn thương cần phát hiện có thể còn nhỏ hoặc ở giai đoạn sớm, trong đó có các bất thường liên quan đến ung thư và nguy cơ đột quỵ.

Ngoài việc tăng thêm một lớp kiểm tra chuyên môn, quy trình còn giúp rút ngắn thời gian trả kết quả.