Bảo vệ hệ vi sinh vật da quanh vết thương là yếu tố quan trọng trong kiểm soát nhiễm trùng và hỗ trợ lành thương

Ngày 29/10/2026, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo – Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Y khoa Bernard Healthcare, Phó Chủ tịch Hội Điều trị Vết thương TP.HCM, nguyên Trưởng khoa Bỏng – Tạo hình Bệnh viện Chợ Rẫy tham gia báo cáo tại Hội thảo Khoa học “Kháng sinh trong nhiễm trùng da và mô mềm – Tiếp cận toàn diện từ vi sinh đến thực tiễn điều trị”.

Chương trình do Tổng hội Y học Việt Nam và Công ty TNHH Dược phẩm GSK Việt Nam tổ chức, phát trực tuyến trên toàn quốc, tạo cơ hội để đội ngũ y tế cập nhật kiến thức và trao đổi kinh nghiệm trong chẩn đoán, điều trị nhiễm trùng da và mô mềm.

Tại hội thảo, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo trình bày chuyên đề “Tiếp cận vết thương phần mềm nhiễm trùng – Vai trò của microbiome ở da quanh vết thương”, phân tích cơ chế nhiễm trùng, vai trò của hệ vi sinh vật da và những nguyên tắc quan trọng trong đánh giá, chăm sóc và điều trị vết thương nhiễm trùng.

TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo – Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Y khoa Bernard Healthcare tham gia báo cáo chuyên đề tại hội thảo khoa học trực tuyến.

Hệ vi sinh vật da quanh vết thương – Hàng rào bảo vệ tự nhiên góp phần kiểm soát nhiễm trùng

Trong phần báo cáo, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo đề cập đến những thách thức trong điều trị vết thương phần mềm nhiễm trùng, đặc biệt ở người cao tuổi, người mắc bệnh lý chuyển hóa và những trường hợp có vết thương chậm lành. Khi không được nhận diện và xử trí kịp thời, nhiễm trùng có thể lan rộng, gây tổn thương mô, kéo dài thời gian điều trị và dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như viêm mô tế bào, viêm cân mạc hoại tử, nhiễm khuẩn huyết, thậm chí đoạn chi.

Một trong những nội dung đáng chú ý được bác sĩ Đạo phân tích là vai trò của microbiome – hệ vi sinh vật cư trú tại vùng da quanh vết thương (periwound). Đây không chỉ là khu vực cần được chăm sóc mà còn đóng vai trò như một hàng rào sinh học tự nhiên, góp phần duy trì môi trường da khỏe mạnh và hạn chế sự xâm nhập của các vi khuẩn gây bệnh.

Theo đó, hệ vi sinh vật thường trú, trong đó có các chủng như Staphylococcus epidermidis và Cutibacterium acnes, tham gia duy trì sự cân bằng của hệ sinh thái da. Đặc biệt, Staphylococcus epidermidis có khả năng tạo ra các peptide kháng khuẩn tự nhiên, góp phần ức chế sự phát triển của một số vi sinh vật gây hại.

Tuy nhiên, khi vùng da quanh vết thương bị tổn thương bởi dịch tiết, tình trạng ẩm kéo dài hoặc tác động từ băng dính, hệ vi sinh vật có lợi có thể suy giảm, dẫn đến mất cân bằng hệ vi sinh vật (dysbiosis). Sự thay đổi này tạo điều kiện thuận lợi cho các tác nhân gây bệnh xâm nhập sâu hơn vào nền vết thương, làm gia tăng nguy cơ nhiễm trùng và ảnh hưởng đến quá trình lành thương.

Bên cạnh đó, bác sĩ Đạo cũng đề cập đến vai trò của màng sinh học (biofilm) – cộng đồng vi sinh vật tồn tại trong lớp chất nền bảo vệ, có thể duy trì tình trạng viêm và khiến vết thương khó hồi phục. Đặc biệt, vùng bờ vết thương cần được chú trọng trong quá trình chăm sóc, bởi đây là khu vực liên quan đến sự hình thành biofilm, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong quá trình biểu mô hóa và tái tạo mô.

Từ những phân tích trên, việc chăm sóc vết thương nhiễm trùng không chỉ tập trung vào vùng mô tổn thương mà còn cần chú trọng bảo vệ hệ vi sinh vật bản địa tại vùng da xung quanh. Các biện pháp như vệ sinh phù hợp, kiểm soát dịch tiết, hạn chế tổn thương thứ phát và duy trì môi trường cân bằng độ ẩm góp phần bảo vệ hàng rào sinh học tự nhiên, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình lành thương.

Báo cáo của TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo phân tích vai trò của hệ vi sinh vật da quanh vết thương, tình trạng mất cân bằng microbiome và những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình lành thương.

Tiếp cận toàn diện trong điều trị vết thương nhiễm trùng: Đánh giá chính xác, can thiệp phù hợp và sử dụng kháng sinh hợp lý

Bên cạnh vai trò của hệ vi sinh vật da, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đánh giá toàn diện tình trạng vết thương nhằm xác định mức độ nhiễm trùng và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Các dấu hiệu như vết thương chậm lành, tăng tiết dịch, thay đổi màu sắc mô, xuất hiện mùi bất thường hoặc đau tăng dần có thể gợi ý tình trạng nhiễm trùng. Tuy nhiên, để đưa ra chẩn đoán, bác sĩ cần kết hợp đánh giá lâm sàng với các phương pháp xét nghiệm và chẩn đoán phù hợp, đặc biệt khi nghi ngờ nhiễm trùng lan rộng hoặc ảnh hưởng đến các lớp mô sâu.

Trong đó, kiểm soát nguồn nhiễm, chăm sóc nền vết thương và sử dụng kháng sinh hợp lý là những thành phần quan trọng trong chiến lược điều trị toàn diện. Tùy theo đặc điểm tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định các biện pháp can thiệp như dẫn lưu ổ mủ, cắt lọc mô hoại tử, loại bỏ dị vật, đồng thời kiểm soát dịch tiết và bảo vệ vùng da xung quanh vết thương.

Đối với điều trị bằng kháng sinh, việc lựa chọn thuốc cần dựa trên mức độ nhiễm trùng, nguy cơ vi khuẩn kháng thuốc, tình trạng người bệnh và kết quả xét nghiệm khi có chỉ định. Trong những trường hợp nhiễm trùng lan rộng, xâm lấn mô sâu hoặc có biểu hiện toàn thân, quá trình điều trị cần được theo dõi, đánh giá đáp ứng để điều chỉnh phác đồ phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và hạn chế nguy cơ đề kháng kháng sinh.

Bác sĩ Đạo cũng đề cập đến vai trò của việc lựa chọn dung dịch sát khuẩn, băng gạc và phương pháp chăm sóc phù hợp với đặc điểm nền vết thương, mức độ dịch tiết và tình trạng vùng da xung quanh. Việc duy trì môi trường lành thương thuận lợi cần được thực hiện đồng thời với các biện pháp kiểm soát nhiễm trùng.

Thông qua những nội dung chuyên môn được trình bày, bác sĩ Đạo làm rõ nguyên tắc cá thể hóa điều trị, phối hợp nhiều phương pháp can thiệp nhằm kiểm soát nhiễm trùng, bảo vệ mô lành và hỗ trợ quá trình hồi phục của người bệnh.

TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo chia sẻ các nguyên tắc đánh giá, chăm sóc và điều trị vết thương phần mềm nhiễm trùng, nhấn mạnh sự phối hợp giữa kiểm soát nguồn nhiễm và sử dụng kháng sinh hợp lý.

Trao đổi chuyên môn và giải đáp các tình huống thực tiễn trong điều trị vết thương nhiễm trùng

Sau phần báo cáo, chương trình tiếp tục với phiên thảo luận, hỏi đáp sôi nổi, thu hút nhiều câu hỏi chuyên môn từ các bác sĩ, dược sĩ và nhân viên y tế tham dự trực tuyến. Các vấn đề được quan tâm tập trung vào lựa chọn kháng sinh theo kinh nghiệm, đánh giá đáp ứng điều trị, vai trò của kiểm soát ổ nhiễm và cách xử trí những vết thương chậm lành có sự hiện diện của màng sinh học (biofilm).

Đáng chú ý, nhiều câu hỏi đặt ra từ những tình huống thường gặp trong thực hành lâm sàng, như khi kết quả kháng sinh đồ cho thấy vi khuẩn nhạy cảm nhưng người bệnh không đáp ứng điều trị, hoặc khi vết thương chậm lành nhưng chưa xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng toàn thân rõ ràng. Bên cạnh đó, việc đánh giá hiệu quả kháng sinh sau 48 giờ điều trị và xác định thời điểm cần điều chỉnh phác đồ cũng nhận được sự quan tâm.

Trước những vấn đề được đặt ra, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo đã dành thời gian giải thích tỉ mỉ, phân tích các yếu tố cần cân nhắc trong từng tình huống lâm sàng, từ nhận diện tình trạng nhiễm trùng, kiểm soát nguồn nhiễm đến lựa chọn hướng điều trị phù hợp. Phần trao đổi góp phần làm rõ những nguyên tắc chuyên môn trong thực hành, đồng thời tạo cơ hội để đội ngũ y tế cùng thảo luận, đối chiếu kinh nghiệm và cập nhật kiến thức trong điều trị vết thương nhiễm trùng.

Phối hợp đa chuyên khoa trong điều trị vết thương tại Bernard Healthcare

Vết thương chậm lành hoặc nhiễm trùng kéo dài có thể chịu ảnh hưởng đồng thời của nhiều yếu tố như bệnh lý nền, tình trạng tuần hoàn, kiểm soát đường huyết, dinh dưỡng và khả năng đáp ứng miễn dịch. Vì vậy, quá trình điều trị không chỉ tập trung xử lý tổn thương tại chỗ mà còn cần đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe người bệnh.

Tại Bernard Wound Care – Đơn vị Điều trị Vết thương Chuyên sâu, mô hình phối hợp đa chuyên khoa được triển khai dưới sự dẫn dắt chuyên môn của TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo. Tùy tình trạng người bệnh, bác sĩ điều trị vết thương phối hợp cùng các chuyên khoa Nội tiết, Mạch máu, Dinh dưỡng và những chuyên khoa liên quan để xác định nguyên nhân, xây dựng kế hoạch can thiệp và theo dõi tiến triển.

Đơn vị tiếp nhận các trường hợp loét bàn chân đái tháo đường, loét do thiếu máu nuôi, loét tĩnh mạch, loét tỳ đè, vết thương sau phẫu thuật chậm lành, nhiễm trùng, hoại tử và tổn thương do bỏng.

Với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực bỏng, phẫu thuật tạo hình và điều trị vết thương, TTƯT. BS.CKII Trần Đoàn Đạo – Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Y khoa Bernard Healthcare, nguyên Trưởng khoa Bỏng – Tạo hình Bệnh viện Chợ Rẫy thường xuyên tham gia các hoạt động học thuật, cập nhật kiến thức và chia sẻ kinh nghiệm thực hành lâm sàng.

Sự tham gia của bác sĩ Đạo tại hội thảo lần này tiếp tục góp phần kết nối kiến thức khoa học với thực tiễn điều trị, đồng thời lan tỏa những phương pháp tiếp cận dựa trên bằng chứng trong chăm sóc và điều trị vết thương.

--------------------------------- 

BERNARD WOUND CARE – ĐƠN VỊ ĐIỀU TRỊ VẾT THƯƠNG CHUYÊN SÂU
Lành thương – Hết đau – Mau liền sẹo  

Đơn vị điều trị vết thương chuyên sâu Bernard dưới sự dẫn dắt của TTƯT. BS cao cấp. BS. CKII Trần Đoàn Đạo – Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Y khoa Bernard Healthcare, nguyên Trưởng khoa Bỏng – Tạo hình Bệnh viện Chợ Rẫy, chuyên tiếp nhận và điều trị: 

• Loét bàn chân đái tháo đường.

• Loét do thiếu máu nuôi, tắc hẹp động mạch chi dưới.

• Loét tĩnh mạch.

• Loét tỳ đè ở người nằm lâu, hạn chế vận động 

• Loét trên nền bệnh nhân ung thư.

• Vết thương sau phẫu thuật chậm lành, vết thương nhiễm khuẩn hoặc hoại tử (phẫu thuật thẩm mỹ bị nhiễm trùng, hoại tử).

• Vết thương do bỏng và di chứng sau bỏng.

• Sẹo lồi, sẹo phì đại, sẹo co rút và các trường hợp cần phục hồi tạo hình.

Người bệnh có vết thương chậm lành, tái diễn, có dấu hiệu nhiễm trùng hoặc xuất hiện trên nền đái tháo đường, bệnh lý mạch máu nên được thăm khám chuyên khoa để xác định nguyên nhân và lựa chọn hướng điều trị phù hợp.  

Tư vấn và đặt lịch: Fanpage Bernard Healthcare https://www.facebook.com/BernardHealthcare  hoặc hotline 0916 39 00 33 | 028 3535 2468.